Klima

Sıcak yaz günlerinde motoru ve klimayı nasıl korursunuz?

Sıcak havada motoru zorlayan şey çoğu zaman ihmal edilmiş küçük parçalardır. Yaz gelmeden neye baktırmanız gerektiğini ve klimayı motoru yormadan nasıl kullanacağınızı anlatıyoruz.

· 6 dk okuma

Yaz sıcağında motor ve klima bakımı, temmuz sıcakları başlamadan, mayıs ya da haziran ayında yapıldığında en çok işe yarar.

Dış sıcaklık 35 °C'yi geçtiğinde motorun soğutma sistemi ve klima aynı anda en yüksek yükte çalışır. Klimanın dışarı attığı ısı radyatöre gelen havayı da ısıtır ve TEM'deki dur-kalk trafikte iki sistemin işi birlikte zorlaşır. Kışın belirti vermeyen sertleşmiş bir hortum, çatlak bir kayış ya da tıkanmış bir polen filtresi sorun çıkarmaya genellikle ilk sıcak günlerde başlar. Yaz öncesi kontrolü, sıcakta sürüş alışkanlıklarını, klimanın doğru kullanımını ve aracı güneşte park etmeyi sırayla ele aldık.

Yaz gelmeden soğutma sisteminde nelere bakılmalı?

Kışın soğuk dış hava radyatöre yardım eder ve soğutma sistemindeki küçük bir zayıflık fark edilmez. Yazın ise sistemin her parçası tam kapasiteyle çalışır ve tek bir zayıf parça harareti başlatmaya yeter. Yaz öncesinde soğutma sisteminde yaptığımız kontroller şunlardır:

  • Hortumları elle sıkarak kontrol ederiz. Sertleşmiş, çıtırdayan ya da tersine yumuşayıp şişmiş bir hortum sıcakta artan basınca dayanamayabilir. Kelepçelerin çevresindeki kurumuş sıvı izleri sızıntının başladığını gösterir.
  • Radyatörün ve önündeki klima kondenserinin peteklerine bakarız. Kondenser, klimanın kabinden aldığı ısıyı dışarı atan ince petektir. Petekler arasına dolan böcek, yaprak ve yol kiri hava geçişini daraltır ve bu daralma en çok trafikte hissedilir.
  • Soğutma sisteminin kapağındaki contayı kontrol ederiz. Bu kapak, sistemin basıncını belli bir değerde tutan yaylı bir vanadır. Contası sertleşen kapak basıncı tutamaz, sıvı erken kaynamaya başlar ve kaptan taşar.
  • Motor ısındığında ve klima açıldığında radyatör fanının devreye girdiğini izleriz.
  • Soğutma sıvısının seviyesine, rengine ve antifriz oranına bakarız. Suyla fazla seyreltilmiş bir karışımın kaynama noktası düşer ve korozyon koruması azalır.

Kayışlar, lastikler ve akü sıcaktan nasıl etkilenir?

Kanallı kayış sıcakta daha çabuk çatlar

Motorun önündeki kanallı kayış, çoğu araçta alternatörü ve klima gazını sıkıştıran kompresörü, bazı motorlarda su pompasını da birlikte döndürür. Kauçuk yıllar içinde sertleşir ve kanalların dibinde enine çatlaklar oluşur. Yazın klimanın ek yüküyle kayış daha çok zorlanır, kaydıkça ötmeye başlar ve en kötü durumda kopar. Su pompası da bu kayışla dönüyorsa kopma anından sonra sıcaklık çok kısa sürede kırmızı bölgeye çıkar.

Lastik basıncını sabah serinliğinde ölçün

Lastiğin içindeki hava ısındıkça basınç artar ve güneşte kalmış bir lastikte okunan değer yanıltıcı olur. Basıncı sabah, araçla yola çıkmadan ölçün ve sıcak bir lastikten hava indirmeyin. Düşük basınçlı bir lastiğin yanağı her turda daha çok esner ve ısınır. Sıcak asfaltta süren uzun bir otoyol yolculuğunda bu ısınma lastiğin iç yapısına zarar verebilir.

Akü yazın içten yıpranır

Akü, motorun hemen yanında durduğu için yaz boyunca yüksek sıcaklıkta kalır. Sıcaklık plakalardaki aşınmayı hızlandırır ve bakım gerektiren tiplerde içindeki suyun azalmasına yol açar. Akü yazın marşta zorlanmasa da kaybettiği kapasite kasım ya da aralıkta ortaya çıkar. Yaz sonunda yaptırılacak bir akü testi bu kaybı önceden gösterir.

Sıcakta ve trafikte motoru nasıl yormazsınız?

Yazın motoru en çok zorlayan iki koşul, sıcak havada uzun süre rölantide beklemek ve yüklü bir araçla uzun yokuş tırmanmaktır. Aşağıdaki alışkanlıklar motorun bu koşullarda daha düşük sıcaklıkta çalışmasını sağlar:

  • Trafikte sıcaklık göstergesine her zamankinden sık bakın. İbre ortanın üstüne çıkmaya başlarsa klimayı kapatmak ve kaloriferi açmak gibi ilk adımları hararet yazımızda sırasıyla anlattık.
  • Yüklü bir araçla uzun yokuşu yüksek viteste ve düşük devirde tırmanmayın. Motor devri çok düştüğünde yük artar ve yanma sıcaklığı yükselir. Bir alt vitese geçip orta devirde tırmanmak motoru daha az ısıtır.
  • Tatil yolculuğu gibi yüklü seyahatleri mümkünse günün serin saatlerine planlayın. Öğle sıcağında Kuzey Marmara Otoyolu'nun eğimli bölümlerinde römork ya da tavan yükü taşıyan araçlarda sıcaklık belirgin biçimde yükselir.
  • Kısa bir mola için durduğunuzda motoru rölantide bırakıp klimayla beklemek yerine gölgede park edip motoru kapatın. Güneş altındaki uzun rölanti, motor ve klima için en verimsiz çalışma koşuludur.

Klimayı ilk dakikalarda ve uzun yolda nasıl kullanmalısınız?

Güneş altında birkaç saat kalan bir aracın içindeki hava, dış havadan çok daha sıcaktır. Koltuklar, torpido ve tavan döşemesi de ısıyı depolar ve kabine yaymaya devam eder. Bu havayı klimayla soğutmaya çalışmak yerine önce dışarı atmak kabini daha kısa sürede serinletir. Bunun için bütün camları açın ve ilk bir iki dakikayı fan yüksek kademedeyken dış hava konumunda sürün.

Camları kapattıktan sonra klimayı iç sirkülasyona alın. İç sirkülasyon, dışarıdan hava almak yerine kabindeki havayı yeniden soğutur ve kompresörün işini hafifletir. Kabin serinledikten sonra dış hava konumuna dönün. Uzun yolda sürekli kapalı tutulan kabinde karbondioksit birikir, sürücünün dikkati azalır ve camlar daha kolay buğulanır.

Sıcaklığı en düşük değere, fanı en yüksek kademeye sabitleyip yolculuk boyunca öyle bırakmayın. Otomatik klimalı araçlarda 21–23 °C gibi bir değer seçip sistemi otomatik konumda bırakmak kabini dengeli biçimde soğutur. Soğuk hava aşağı çöktüğü için menfezleri yüzünüze değil, biraz yukarıya ve yanlara çevirmek kabinin her yerinin serinlemesini sağlar.

Klima motora ne kadar yük bindirir?

Klima kompresörü gazı sıkıştırıp devrede dolaştırır ve çoğu araçta gücünü motorun kayışından alır. Kompresör çalıştığında motor ek bir yük taşır. Bu yük küçük hacimli motorlarda rölantide, kalkışta ve yokuşta hissedilir ve şehir içinde yakıt tüketimini belirgin biçimde artırır.

Birçok araç, motordan tam güç istendiğinde ya da soğutma suyu çok ısındığında kompresörü kısa bir süre devreden çıkarır. Sollama sırasında klimanın birkaç saniye ılık üflemesi bu yüzden normaldir. Klimayı açtığınızda sıcaklık ibresi de yukarı çıkıyorsa sorun klimada değil, soğutma sisteminde ya da fanda aranmalıdır.

Soğutmanın yıldan yıla zayıflaması ve gazın ne sıklıkla eksildiği ayrı bir konudur ve bunu klima gazı yazımızda ayrıntılı anlattık. Soğutma zayıfsa klima gazı dolumu öncesinde kaçak testi yapıyor, gazı tartarak dolduruyoruz.

Polen filtresi klimanın soğutmasını ve kokusunu nasıl etkiler?

Polen filtresi, havalandırmadan kabine giren havadaki tozu, poleni ve is parçacıklarını tutan filtredir. İlkbaharda ağaçlardan dökülen polen ve tüyler filtreyi yaz gelmeden doldurabilir. Tıkanan filtre kabine giden havayı azaltır ve klima, gazı yerinde olsa bile zayıf soğutuyormuş gibi görünür.

Havayı kabine gelmeden hemen önce soğutan petek evaporatördür ve torpidonun arkasında durur. Klima açıldığında gelen ekşi ya da küf kokusu, bu petekteki nemde üreyen bakterilerden kaynaklanır. Klimayı sürekli iç sirkülasyonda kullanmak nemi kabinde tutar ve kokuyu artırır. Evaporatörde yoğuşan suyu aracın altına atan tahliye hortumu tıkanırsa su kabine döner, ön paspas ıslanır ve koku ağırlaşır.

Polen filtresini yaz başında, polen mevsimi bittikten sonra değiştirmek hava akışını ve kokuyu belirgin biçimde iyileştirir. Filtre değişimi sırasında filtrenin yuvasını ve kaput altındaki su tahliye kanallarını da temizliyoruz.

Güneşte park eden aracın kabinini nasıl korursunuz?

Temmuz öğleden sonrasında güneş altında kapalı duran bir aracın içi dış havanın çok üstüne ısınır ve direksiyon dokunulamayacak hâle gelir. Bu sıcaklık kabindeki plastik ve deri yüzeyleri yıpratır, araçta unutulan bazı eşyaları da tehlikeli hâle getirir:

  • Çakmak, deodorant ve oda spreyi gibi basınçlı kutular sıcakta patlayabilir.
  • Telefon, taşınabilir şarj cihazı ve dizüstü bilgisayar gibi lityum bataryalı cihazlar aşırı ısındığında şişebilir ve yanabilir.
  • Çocukları ve evcil hayvanları kısa bir süre için bile kapalı araçta bırakmayın. Camı biraz aralık bırakmak kabin sıcaklığını güvenli bir düzeye indirmez.

Ön cama katlanır bir güneşlik takmak torpidonun ve direksiyonun ısınmasını belirgin biçimde azaltır. Mümkünse aracı, öğleden sonra ön camı güneşe dönük olmayacak biçimde park edin. Güneşlik yoksa direksiyonun üstüne açık renkli bir bez örtmek, araca bindiğinizde direksiyonu rahatça tutmanızı sağlar.

Ne zaman servise gelmelisiniz?

Yazın şu belirtilerle karşılaşırsanız aracı bir sonraki bakımı beklemeden getirin:

  • Trafikte sıcaklık ibresi her zamankinden yukarıda duruyor ya da radyatör fanının hiç devreye girmediğini fark ediyorsunuz.
  • Kaput altından, özellikle klima açıldığında, tiz bir kayış sesi geliyor.
  • Genleşme kabındaki seviye düşüyor ya da hortum bağlantılarında kurumuş sıvı izi var.
  • Klima açıkken ön paspas ıslanıyor ya da torpidonun altından su damlıyor.

Klimanın geçen yaza göre biraz daha az soğutması, ilk açılışta hissedilen hafif koku ve polen filtresinin değişim zamanının gelmesi ise acil değildir. Bunları mayıs ya da haziranda yaptıracağınız periyodik bakım sırasında birlikte ele almak, aracı tek seferde yaza hazırlar.

Yazın motoru ve klimayı korumanın yolu, sıcak günler başlamadan soğutma sistemine, kayışlara, lastiklere ve polen filtresine baktırmaktır. Yolda göstergeyi izlemek, kabindeki sıcak havayı önce dışarı atmak ve klimayı dengeli bir ayarda kullanmak iki sistemin de yükünü azaltır. Aracı gölgede ya da güneşlikle park etmek ise kabini ve içinde unutulan eşyaları korur.

Sık sorulan sorular

Klima açıkken yakıt tüketimi ne kadar artar?

Artış motorun hacmine, dış sıcaklığa ve sürüş koşuluna göre değişir ve en belirgin olduğu yer şehir içindeki dur-kalk trafiktir. Otoyol hızlarında camları açık sürmek rüzgâr direncini artırdığı için klimayı kapatmanın kazancı büyük ölçüde kaybolur. Bu yüzden yüksek hızda camları kapatıp klimayı dengeli bir ayarda kullanmak daha mantıklıdır.

Klima filtresi ile polen filtresi aynı parça mı?

Evet, polen filtresi, kabin filtresi ve klima filtresi aynı parçanın farklı adlarıdır. Bazı araçlarda bu filtre iki parça hâlinde takılır. Filtrenin klima gazıyla ya da kompresörle doğrudan bir ilgisi yoktur ve yalnızca kabine giren havayı süzer.

Klima çalışırken rölantide motorun titremesi normal mi?

Kompresör devreye girdiğinde rölanti devri kısa bir an düşer ve motor kontrol ünitesi devri hemen toparlar. Bu hafif değişim normaldir. Titreme sürekli ve belirginse motor takozları, rölanti kontrolü ya da kompresörün kendisi kontrol edilmelidir. Motor takozları, motoru kasaya tutturan ve titreşimin kabine geçmesini azaltan kauçuk parçalardır.

Blog

Bunları da okumak isteyebilirsiniz

Randevu

Aracınız için randevu alın

Size uyan günü ve saati seçin, talebiniz WhatsApp’tan bize ulaşsın. Aracınızı seçtiğiniz saatte teslim alıp işe başlıyoruz.

Ana hat 0537 546 48 42İkinci hat 0546 582 57 46